Top 10 erfgoed

Als je mooie gebouwen wil zien en meer wil leren over de geschiedenis van Schouwen-Duiveland, zet dan deze top 10 erfgoed op je te doen lijstje. Variërend van torens, gebouwen tot bunkers. Tip: stap op de fiets voor een mooie tocht langs bijzondere gebouwen, op te splitsen in meerdere dagen zodat je ruim de tijd hebt om het rijke erfgoed te ontdekken. We beginnen de tocht in de voormalige plaats Koudekerke. Eén van de verdronken dorpen op Schouwen-Duiveland. 

 

1. Plompe Toren 

Op de dijk zie je De Plompe Toren al van ver. Eenzaam achter een dijk lijkt de toren wat misplaatst. Het blijkt de oude kerktoren van het verdronken dorp Koudekerke te zijn en nog het enige overgebleven bewijs dat het dorp heeft bestaan. Beklim de toren en als eenmaal boven heb je een prachtig weids uitzicht over de Oosterschelde en de Koudekerkse inlaag, een natuurgebied aan de voet van de toren. De inlaag is een paradijs voor weidevogels die in de kreken zoeken naar voedsel. Het schijnt dat je soms ook zeehonden kan zien liggen op de zandplaat, dus neem zeker een verrekijker mee. Als je de toren binnenstapt krijg je eerst het verhaal van de verdronken zeemeermin te horen inclusief spannende achtergrondgeluiden. Halverwege de beklimming vind je een interactief boek, dat het verhaal vertelt over de verdronken dorpen. Tip: Neem plaats op één van de bankjes rondom de Plompe Toren en geniet van de weidsheid/rust/stilte. 

2. Noord- en Zuidhavenpoort Zierikzee 

Kom je Zierikzee binnen via de zuidoostkant, dan kan je er niet omheen: de imposante Noord- en Zuidhavenpoort. Hier wandel je door twee grote stenen poorten uit de 14e eeuw, ooit onderdeel van de stadsmuur rondom heel Zierikzee. De twee witte ophaalbruggen maken de statige entree nóg mooier. Ga in gedachten terug en probeer je voor te stellen hoe het hier rond die tijd moet zijn geweest. Wat bijzonder dat al zoveel mensen deze poorten gepasseerd zijn, statige getuigen van vele eeuwen geschiedenis in Zierikzee. 

3. Sint-Lievensmonstertoren Zierikzee, de Dikke Toren 

We blijven nog even in Zierikzee, want het is onmogelijk om de Dikke Toren te missen. Deze 62 meter hoge toren heet officieel de Sint-Lievensmonstertoren. Hij torent overal bovenuit en bepaalt het silhouet van Zierikzee. IDe vrijstaande toren hoorde bij een gotische kerk maar die is helaas al in 1832 afgebrand. Beklim de toren voor een fantastisch uitzicht over de stad met daarachter de Oosterschelde en de Zeelandbrug.

4. Brusea Bruinisse 

Stap op de fiets en vervolg je weg naar Bruinisse. Aan het begin van het dorp vind je een groot beeld van de mossel. Het ideale fotopunt, want hier zijn al heel wat selfies zijn gemaakt. Het mosselbeeld geeft wel aan dat je in hét mosseldorp van Schouwen-Duiveland bent aangekomen. Hier is iedereen opgegroeid met mossels en overal zie en ruik je de mossels in het juiste seizoen. Bezoek zeker even Brusea, dit museum zit in het enige monumentenpand van mosseldorp Bruinisse. Alle anderen huizen zijn gebombardeerd tijdens de Tweede Wereldoorlog. In dit museum leer je alles over de visserij en het leven van de inwoners van Bru. Als je het oude ‘vissersuusje’ binnenstap ga je meer dan 100 jaar terug in de tijd. Het is zo ingericht alsof de laatste inwoners er nog steeds wonen. Het lijkt wel of je in het huisje van opa en oma staat zoveel herkenning: een stoof, een potkachel en emaille pannen uit vroegere tijden. Tip: Neem plaats op een van de terrassen en geniet van verse mossels. 

5. Caissons Watersnoodmuseum 

Een van de indrukwekkendste plekken op Schouwen-Duiveland is het Watersnoodmuseum in Ouwerkerk. De verschrikkelijke Watersnoodramp in 1953 heeft zoveel leed veroorzaakt op Schouwen-Duiveland. In het museum vind je de persoonlijke verhalen. Om de dijken te dichten zijn grote caissons gebruikt, grote betonnen bakken die vanuit Frankrijk naar Zeeland zijn verscheept. De caissons zelf zijn niet zo bijzonder, maar het museum dat erin zit en de verhalen achter de ramp zijn dat des te meer. 

6. Vuurtoren Nieuw-Haamstede 

Een van de torens die je waarschijnlijk het eerste opvalt is de vuurtoren van Nieuw-Haamstede, Westerlicht. Het is een mooi oriëntatiepunt als je wandelt of fietst in de omgeving van Haamstede. Je herkent de vuurtoren misschien zelf ook wel, want enige tijd geleden stond hij op het vroegere bankbiljet van 250 gulden. En het valt natuurlijk ook gewoon op, met zijn 53 meter hoogte en rood met witte strepen. Vroeger had de toren geen kleuren, pas een eeuw na de bouw is de toren rood met wit geverfd, als waarschuwing voor laag overvliegende vliegtuigen.  

7. Bunkers Burgh-Haamstede 

In Zeepeduinen vind je maar liefst veertig bunkers uit de Tweede Wereldoorlog. Sommige liggen goed verstopt in de duinen en tussen het groen waardoor je heel goed moet kijken. Ze maken onderdeel uit van de Atlantikwall, de Duits verdedigingslinie langs de kust van West-Europa. De bunkers zijn alleen toegankelijk tijdens excursies in de zomermaanden, zodat de vleermuizen die in de bunkers overwinteren zoveel mogelijk met rust worden gelaten. Boven op de walvisbunker, genoemd naar zijn vorm, is een mooi uitkijkpunt waar je de ene kant het duingebied ziet liggen en aan de andere kant uitkijkt op Slot Haamstede. Mooi dat dit stukje geschiedenis nog zo goed bewaard is gebleven.  

8. Slot Haamstede 

Je kent ze wel, films met kastelen, ridders, intriges en verboden liefdes. Midden in Burgh-Haamstede vind je zo'n kasteel: Slot Haamstede. Het is een sprookjesachtig ridderkasteel compleet met slotgracht en omringd door een bos. Bedenk je eens hoe je destijds in dit kasteel woonde met zijn grote zalen, balkenplafonds en ridderharnas. Bezoek ook de grote tuin, of eigenlijk het slotbos en bewonder de oude muur met bijzondere planten zoals muurleeuwenbek en korstmossen. Weer terug naar het nu, het kasteel is gesloten voor publiek. WIl je eens binnenkijken? Kom dan terug tijdens Open Monumentendag of met een excursie, om te zien hoe het kasteel er daadwerkelijk van binnenuit ziet. 

9. Molen de Lelie Scharendijke / Elkerzee 

Stap weer op je fiets en passeer Elkerzee. Hier ruik je ze al: pannenkoeken gemaakt met zelfgemalen meel uit de molen naast het restaurant, authentieker kan het niet. Korenmolen De Lelie is inmiddels een van de de meest draaiende molens van Zeeland. Daar zag het na de Watersnoodramp niet naar uit, toen stond de molen ruim 3 meter onder water. 

 

10. Raadhuis Brouwershaven 

Sluit je fietsrondje af in Brouwershaven. Op de Markt trekt een bijzonder gebouw meteen je aandacht. Het is het oude stadhuis waarvan de voorgevel uit de 16e eeuw stamt. Neem de tijd om de gevel goed in je op te nemen, er is zoveel te zien. Zo bestaat het bovenstuk uit weelderige ronde golfvormen met op de uiteinden grote vazen. Bovenop het gebouw staat een beeld dat ‘De barmhartigheid’ voorstelt. Boven de deur in een nis zie je een beeld van Vrouwe Justitia met de spreuk “Lex republicae conservatio” (de wet is het behoud van de republiek). 

Ontdek - meer erfgoed