Dorpshuizen laten dorpen bruisen
Heel veel mensen zien Schouwen-Duiveland door een zonnige vakantiebril. Terecht! Een aantrekkelijk eiland vól natuurschoon, heerlijke stranden en de dynamiek van vele activiteiten en evenementen. Wie hier woont kent ook de winterse kant van het eiland en is daar net zo trots op. We maken kennis met het bijzonder rijke verenigingsleven dat zich in en rond de dertien actieve dorpshuizen afspeelt. Spoiler: in vier portretten laten we ons verrassen door de warmte, toegankelijkheid en de vereniging die de dorpshuizen onze samenleving bij elkaar brengen.
Akke de Graaf, vrijwilliger Dorpshuis 't Zuudènde Kerkwerve
“Als het hier dicht zou gaan, dan heb je niets meer”
Al ruim zes jaar is Akke de Graaf vrijwilliger bij dorpshuis ’t Zuudènde in Kerkwerve. Oorspronkelijk komt ze uit Noordwelle en via Ellemeet vond ze haar plek in Kerkwerve. Na een druk leven had ze het rustiger aan kunnen doen, maar niets is minder waar. Met zichtbaar enthousiasme helpt ze waar ze kan om van het dorpshuis een warme en levendige ontmoetingsplek te maken.
Zelf noemt ze zich ‘een simpele vrijwilliger’. Wie ziet wat ze allemaal doet, weet beter. Ze schenkt koffie tijdens de Soos en ontvangt er de bezoekers met open armen. Op woensdagavond bakt ze friet en snacks tijdens het gezellige ‘Frietkot’, op vrijdag zet ze de zaal klaar voor yoga, helpt ze bij de bejaardengym en springt ze bij tijdens ‘Goud voor Oud’.
Daarnaast organiseert ze workshops bloemschikken en verzorgt ze het ‘Tafelen in de Buurt’: een driegangendiner waar dorpsgenoten samen aan tafel schuiven. “Als de foyer hier helemaal vol zit tijdens het Frietkot, van jong tot oud en er ook nog veel mensen komen afhalen, geeft dat zo’n goed gevoel. Daar doen we het echt voor.”
Samen met beheerster Betty en andere vrijwilligers draait ze ook haar hand niet om voor grotere bijeenkomsten. Vergaderingen zoals die van Kloetse Velden waar zomaar tachtig mensen binnenlopen, verjaardagen, kraamfeesten, repetities van het shantykoor en klaverjasavonden. Zonder ’t Zuudènde zou het stil zijn op Kerkwerve. “En dan zijn er nog de jongeren van tafeltennisvereniging Scaldina”, vult Akke aan. “Die komen na hun toernooien graag langs voor friet of versgebakken pannenkoeken. Dat is zó leuk om voor die jeugd te doen.”
Voor Akke is het helder: het dorpshuis is onmisbaar. “Als ’t hier dicht zou gaan, dan heb je gewoon niets meer.” In een kleine gemeenschap als Kerkwerve brengt ’t Zuudènde mensen samen, van jong tot oud. “Ik ben zó blij dat het dorpshuis weer leeft”, zegt ze. “Je voelt het in alles: hier klopt het hart van het dorp.”
Jos van IJsseldijk, initiatiefnemer Oogcafé Nieuwerkerk
“Er gaat een wereld open in het Oogcafé”
Veel mensen denken bij een visuele beperking vooral aan wat niet meer kan. In het Oogcafé in Nieuwerkerk draait het juist om wat er wél mogelijk is. Elke maand komen hier blinde en slechtziende mensen samen om ervaringen te delen, te leren en elkaar te ontmoeten. Herkenbare verhalen, praktische tips, demonstraties van hulpmiddelen, een lezing van een deskundige en vooral: het besef dat je er niet alleen voor staat.
Voor initiatiefnemer en organisator Jos van IJsseldijk is dat persoonlijk. Toen zijn zicht achteruitging en hij hoorde dat hij blind zou worden, was dat een harde realiteit. “Dat is een flinke klap”, zegt hij. “Maar ik wist ook meteen: ik ga niet bij de pakken neerzitten.” Via het Oogcafé op Goeree-Overflakkee kwam hij in contact met de Oogvereniging. Zeeland had nog geen bestuur. Jos hielp bij het opzetten en wilde ook hier op Schouwen-Duiveland een Oogcafé beginnen, omdat hij zelf had ervaren hoe belangrijk contact met lotgenoten is.
Na een zoektocht langs verschillende locaties viel alles op zijn plek in het dorpshuis van Nieuwerkerk. “De fijne ‘huiskamer’ vlak na de ingang biedt ruimte aan zo’n dertig bezoekers. Taxi’s stoppen voor de deur, de toiletten zijn dichtbij en bij binnenkomst kan iedereen direct plaatsnemen. Maar het allerbelangrijkste,” vult Jos aan, “is dat we ons hier altijd ontzettend welkom voelen bij Betty, de beheerster.”
Inmiddels bestaat het Oogcafé vijf jaar en zijn er zelfs meerdere in Zeeland. Toch blijft Nieuwerkerk bijzonder. Zonder deze toegankelijke en gastvrije plek zou het Oogcafé niet kunnen bestaan. Het dorpshuis maakt het mogelijk dat bezoekers niet alleen informatie vinden, maar óók vertrouwen, verbondenheid en soms zelfs een nieuwe blik op hun wereld.
Heleen van der Spek, Dorpsraad Serooskerke
“Hier leer je het dorp echt kennen”
Elf jaar geleden verruilde Heleen van der Spek Noordgouwe voor Serooskerke. Een nieuw dorp, nieuwe buren en vooral de wens om nieuwe mensen te leren kennen. “Ik kende hier nog bijna niemand”, vertelt ze. “Maar ik had wel meteen het gevoel: dit is een dorp waar je mee kunt doen.” Dat meedoen begon heel klein. Samen met een paar dorpsgenoten ontstond het idee om een kerstboomverbranding te organiseren. “Toen werden we al snel doorgestuurd naar de Dorpsraad”, lacht Heleen. “En daar ben ik eigenlijk blijven plakken.”
De energie van de groep was direct een match. Een club mensen die zich met hart en ziel inzet voor de leefbaarheid van Serooskerke. “Het dorpshuis vormt daarbij het hart van het dorp”, zegt Heleen. “Samen met de Dorpsraad en beheerster Anja organiseren we hier alles. En dat is best veel”, voegt ze enthousiast toe. “Omdat we klein zijn, doen we het ook écht samen. We organiseren o.a. pubquizzen, bruin café- en sjoelavonden, kerstbuffetten, picknicken in de boomgaard, een zomerbarbecue en natuurlijk de jaarlijkse toneelavond van Toneelgroep Kerkwerve, die dit jaar zelfs twee avonden achter elkaar wordt georganiseerd vanwege het grote succes.”
“Het mooie is dat jong en oud hier door elkaar lopen. Daar houden we bewust rekening mee.” Een mooi voorbeeld is de nieuwjaarsborrel. Toen de belangstelling voor de Nieuwjaars-high tea terugliep, werd het format aangepast. “En ineens stond het dorpshuis helemaal vol”, vertelt Heleen. “Met mensen van drie tot tachtig-plus. Dat geeft zo’n goed gevoel.”
Met drie jonge kinderen ziet ze hoe belangrijk die ontmoetingsplek is. Kinderen spelen in de speeltuin, ouders praten bij in het dorpshuis. “Dat is echt gezellig en zo waardevol. Zolang ik het leuk blijf vinden, en ik vind het nog steeds héél leuk, blijf ik me hier graag voor inzetten. Je ziet wat het doet voor het dorp. Zonder het dorpshuis zou dat allemaal wegvallen. Dit is waar nieuwe mensen zich thuis voelen en waar het dorp een gemeenschap wordt.”
Marieke Bos, secretaris Muziekvereniging Apollo Brouwershaven
“Zonder deze plek zouden we niet zo’n fijne vereniging zijn”
Als secretaris van Muziekvereniging Apollo staat Marieke Bos midden in het verenigingsleven van Brouwershaven. Ook al woont ze in Den Osse geboren en getogen duizendpoot tegenwoordig in Yerseke, haar betrokkenheid bij de vereniging is onverminderd groot.
“Het Tonnenmagazijn is voor ons in alle opzichten een thuis”, vertelt ze. “Het is meer dan een plek om te repeteren: het is onze basis. Zonder deze plek zouden we niet zo’n fijne vereniging zijn. Hier repeteren de drum- en brassband twee keer per week, staan de instrumenten veilig opgeslagen en bevindt zich de muziekbibliotheek. De samenwerking met beheerders Carla en Kees Krijger maakt dat alles soepel verloopt. Je voelt altijd dat je hier welkom bent”, zegt Marieke.
Dat gevoel geldt voor alle inwoners van Brouwershaven, jong en oud. Het Tonnenmagazijn vormt het hart van Brouwershaven. “Van vergaderingen van de stadsraad tot feestjes en uitvaarten, van ‘Tafelen’ voor ouderen tot de Sinterklaasintocht voor de kleintjes: hier komt iedereen samen. Muziek speelt daarbij vaak een verbindende rol.”
Als vereniging organiseert Apollo activiteiten waarbij iedereen wordt betrokken. Met initiatieven als ‘Tafelen met muziek’ brengt de vereniging inwoners samen. “Als je mensen op zo’n dag ziet genieten”, zegt Marieke, “dan genieten wij misschien nog wel meer!”
Binnen de vereniging is Marieke overal bij betrokken. “Bij een relatief kleine club doe je gewoon veel samen”, licht ze toe. Dat varieert van het organiseren van de jaarlijkse uitvoering, het aankleden van de zaal tot acties om extra geld in de kas te krijgen zoals de vertrouwde oliebollenactie en het opleiden van de jeugd. Met veel liefde geeft ze blokfluitles aan basisschoolleerlingen en begeleidt ze jonge muzikanten binnen Apollo voordat zij doorstromen naar de muziekschool. “Dit is de toekomst van onze vereniging en daarmee ook van het Tonnenmagazijn. Ik hoop dan ook dat deze plek nog heel lang een warm thuis blijft voor iedereen in Brouw.”
